
"Buurvrouw, vind jij zwarte mensen lief ?"
Sinds een half jaar heb ik nieuwe buren: een alleenstaande moeder met twee kinderen van een jaar of zeven. In het begin waren ze wat afwachtend, maar inmiddels is dat wel anders. Vooral het meisje zit het liefst iedere dag bij mij binnen. Met twee honden, een kat en een huis vol opvangkittens ben ik voor veel kinderen (en stiekem ook voor volwassenen) een soort magneet.
Nu het een paar dagen schoolvrij is, kom ik nauwelijks nog de deur uit zonder dat ze vragen of ze mee mogen om de honden uit te laten. Zo ook laatst.
Nog voor we de voordeur uit waren, ontstond er ruzie over wie de riem vast mocht houden. Ik gebruik een splitter, één handvat met twee lijnen, ideaal, maar blijkbaar ook aanleiding voor discussie. Ik maakte er snel korte metten mee: “Als jullie ruzie maken, gaan jullie niet mee.”
En stil was het. We maakten een afspraak: van bankje naar bankje wisselen. En zo liepen we samen naar het park.
Onderweg vroeg het jongetje ineens:
“Buurvrouw, vind je zwarte mensen lief?” Ik keek hem aan en vroeg: “Waarom vraag je dat?” “Zwarte mensen maken altijd ruzie,” zei hij. “Net zoals jij en je zus?” vroeg ik.
Even was het stil.
“Ze maken ook altijd oorlog en doden elkaar,” ging hij verder. “Bedoel je wat je op tv ziet?” vroeg ik. Hij knikte.
Ik legde hem uit dat mensen vaak allerlei redenen zoeken om oorlog te voeren en dat huidskleur daar niets mee te maken heeft. Dat het vooral gaat over waar je geboren wordt en in welke omstandigheden je opgroeit. En dat iemand met een goed hart, ongeacht kleur, afkomst of uiterlijk, lief kan zijn voor een ander.
“Dus ja,” zei ik, “ik vind mensen met een goed hart lief. Of je nu iemand bent met een witte huid, rode haren zoals jullie, of een donkere huid .”
Hij stond even stil, dacht na en zei toen: “Oké.” En huppelde weer vrolijk verder.
Wat een heerlijke, onbezorgde leeftijd. En En tegelijkertijd… zo’n puur voorbeeld van hoe overtuigingen ontstaan.
In systemisch werk kijken we naar wat kinderen onbewust overnemen uit hun omgeving, van ouders, media, cultuur. Niet omdat ze zo geboren worden, maar omdat ze loyaal zijn aan wat ze zien en horen. Ze maken de wereld kloppend op basis van de informatie die ze krijgen.
Het vraagt van ons als volwassenen bewustzijn. Om niet alleen gedrag te corrigeren, maar om het gesprek aan te gaan. Om ruimte te geven voor een ander verhaal.
Want daar, in die kleine momenten, op weg naar het park, tussen twee bankjes in, ontstaat beweging. En soms is één gesprek al genoeg om een zaadje te planten.
